U Srbiji se prema Kalendaru javnog zdravlja, svakog 31. januara obeležava Nacionalni dan bez duvana. Ove godine, Nacionalni dan bez duvana se obeležava pod sloganom „Život bez duvana – za bolju budućnost novih generacija” naglašavajući značaj zaštite mladih od upotrebe duvana, kao i zaštitu od novih izazova u vezi sa duvanom sa kojima se mladi susreću.

Duvanski dim sadrži preko 7.000 različitih supstanci, među kojima je preko 250 jedinjenja opasnih po zdravlje i oko 70 materija za koje je utvrđeno da izazivaju maligna oboljenja.

U svetu svake godine usled upotrebe duvana i izloženosti duvanskom dimu prevremeno umire blizu 8 miliona ljudi odnosno više od 20.000 svaki dan, a u Srbiji, najmanje 15.000 ljudi prevremeno umre zbog pušenja.

Upotreba duvana je povezana sa nastankom brojnih bolesti. Gotovo da nema organa u ljudskom telu na koji duvan nema štetan uticaj.

Od svih smrtnih slučajeva uzrokovanih kardiovaskularnim bolestima, 17% je posledica upotrebe duvana i izloženosti duvanskom dimu. Rak pluća je posledica direktnog izlaganja kancerogenim supstancama iz duvanskog dima. Pored raka pluća, upotreba duvana povezana je sa oboljevanjem od drugih malignih bolesti kao što su: rak mokraćne bešike, debelog creva i rektuma, jednjaka, jetre, pankreasa, traheje, bronha.

Upotreba duvana je faktor rizika za mnoge druge bolesti kao što su opstruktivna bolest pluća, astma, emfizem, hronični bronhitis, bolesti usta kao što je parodontitis i mnoge druge. Važno je naglasiti da upotreba duvana utiče i na reproduktivne organe, pa tako može uticati i na smanjenje plodnosti.

Posebno osetljiva populacija su mladi, a većina današnjih pušača prvu cigaretu je zapalila tokom adolescencije. Deca su posebno osetljiva na izloženost duvanskom dimu iz okruženja. To pokazuju brojni zdravstveni problemi kao što su češći i jači napadi astme, respiratorne infekcije i infekcije uha.

Pored direktne izloženosti duvanskom dimu, zdravlje ugrožavaju i ostaci štetnih materija iz duvanskog dima koji se dugo zadržavaju na odeći, nameštaju, zavesama, tepisima, igračkama i ne mogu se eliminisati provetravanjem. Sve je više podataka iz istraživanja o štetnim efektima „zadržanog duvanskog dima”, na koje su najosetljiviji najmlađi – odojčad i mala deca.

U okviru obeležavanja Nacionalnog dana bez duvana, posebno se apeluje na roditelje da zaštite svoju decu od duvanskog dima, i to ukoliko:

  • Ne dozvole pušenje unutar ili u blizini kuće.
  • Ne dozvole pušenju u automobilu.
  • Zalažu se da vrtići, škole i sva druga mesta na kojima borave deca budu bez duvanskog dima.
  • U svakoj prilici za boravak svoje porodice, biraju prostor bez duvanskog dima.

Zakon o zaštiti stanovništva od izloženosti duvanskom dimu je u Srbiji na snazi od 2010. godine (Službeni glasnik RS 30/2010). Ovaj zakon zabranjuje pušenje na radnim i javnim mestima i u javnom prevozu, dok je za ugostiteljske objekte previđen izuzetak za celi ugostiteljski sektor koji omogućava pušenje u ugostiteljskim objektima.

Zavod za javno zdravlje Požarevac, poštujući Zakon o zaštiti stanovništva od izloženosti duvanskom dimu, podržava kampanju povodom Nacionalnog dana bez duvanskog dima i u saradnji sa svim zdravstvenim ustanovama Braničevskog i Podunavskog okruga koordinira i sprovodi zdravstveno vaspitne aktivnosti.

Aktivnosti koje se realizuju u okviru obeležavanja nacionalnog dana bez duvana 2020. godine, imaju za cilj jačanje multisektorske saradnje i zaštite zdravlja mladih.

0 0 vote
Article Rating
Prijavljujem se
Obavesti me o
0 Comments
Inline Feedbacks
View all comments